ویژگی‌های شخصیت و استرس در بیماران مبتلا به زخم معده و افراد سالم: مطالعه‌ای مقایسه‌ای با نگاه به تفاوت‌های جنسیتی

نویسندگان

1 آکادمی ملی علوم ارمنستان، ایروان، ارمنستان

2 دانشگاه اصفهان

3 گروه روان‏شناسی، دانشگاه علامه طباطبائی

چکیده

 مقدمه و هدف: شخصیت ‌عاملی مهم در ارتباط بین استرس و سلامتی است. بنابراین
دور از انتظار نیست که‌ بیماری‌های روان‌-تنی از ویژگی‌های شخصیتی و شیوه‌ برخورد
با رخدادهای استرس‌زای زندگی متأثر باشد. هدف پژوهش حاضر مقایسه ویژگی‌های شخصیتی و
استرس در بیماران مبتلا به ‌زخم‏معده (PUD) و افراد سالم با توجه به‌ تفاوت‌های جنسیتی آنها بود.   مواد و روش‌ها: طرح این‌ مطالعه مورد-شاهدی همسان شده‏بود که در آن 60 بیمار
مراجعه‌کننده به 8 درمانگاه خصوصی که‌ مبتنی‌بر نظر پزشک ‌معالج تشخیص یا سابقه قبلی
از زخم‌معده (پپتیک اولسر) داشتند با 60 فرد سالم به‌عنوان گروه‌ کنترل از نظر ویژگی‌های
شخصیتی و میزان استرس تجربه‌شده مقایسه‌شد. تعداد زنان و مردان در دو گروه برابر بود
(30 نفر مرد و 30 نفر زن). ابزارهای‌ پژوهش شامل مقیاس درجه‌بندی سازگاری‌ مجدد اجتماعی‌
هلمز-راهه برای سنجش ‌میزان استرس‌های ‌روزمره زندگی و پرسش‏نامه‌ شخصیتی پنج عاملی
‌نئو (NEO-FFI)
برای ارزیابی 5 ویژگی شخصیتی نوروزگرایی (N)، برون‏گرایی (E)، گشودگی (O)، توافق‌پذیری (A)و وظیفه‌شناسی (C) بود. تمامی داده‌های پژوهش با استفاده از نرم‌افزارSPSS (Ver16.0) و آزمون‌های‌
تحلیل واریانس چندمتغیری (MANOVA) و تحلیل رگرسیون (به‌شیوه هم‏زمان) آنالیز‏شدند.   یافته‌ها: میزان استرس تجربه‌شده در بیماران مبتلا به PUD بیشتر از گروه کنترل بود. از نظر ویژگی‌های شخصیتی گروه بیماران
به‌طور چشمگیری نمرات بالاتری را در ویژگی‌های (N)،(E) و (O)
به‌دست‌‏آوردند و در این مورد اثر تعاملی جنسیت با بیماری تنها در مورد ویژگی (O) معنی‌دار بود.
اثر عامل جنسیت بر استرس معنی‌دار نبود، اما عامل‌ بیماری و نیز تعامل بیماری و جنسیت
بر سطوح استرس نقشی مهم ایفا‏کرد (05/0P < /span>

کلیدواژه‌ها