مقدمه و هدف: دیابت نوع ۲ از شایع‌ترین اختلالات متابولیکی است که با مقاومت به انسولین و اختلال عملکرد میتوکندری همراه است. کاهش بیان PGC-1α و PGC-1β در عضله اسکلتی دیابتی با اختلال در مصرف گلوکز و افزایش مقاومت به انسولین مرتبط است. PGC-1α و PGC-1β نقش کلیدی در بیوژنزمیتوکندری دارند. شواهد نشان می‌دهد تمرین مقاومتی و ترکیبات گیاهی مانند عصاره زعفران از طریق مسیرهای مشترک، به‌ویژه AMPK، می‌توانند بیان این پروتئین‌هارا تعدیل کنند. هدف پژوهش حاضر بررسی اثر عصاره زعفران همراه با تمرین مقاومتی بر بیان این پروتئین‌ها در عضله نعلی موش‌های صحرایی دیابتی نوع ۲ بود.مواد و روش‌ها: در این مطالعه، ۳۰ موش صحرایی نر نژاد اسپراگ-داولی مبتلا به دیابت نوع ۲ القاشده با استرپتوزوتوسین به‌طورتصادفی در پنج گروه کنترل سالم (C)، دیابتی (D)، دیابتی+تمرین مقاومتی (DT)، دیابتی+زعفران (DS) و دیابتی+تمرین مقاومتی+زعفران (DTS) تقسیم شدند. پروتکل تمرین مقاومتی شامل شش هفته بالا رفتن از نردبان با وزنه متصل به دم بود. عصاره زعفران با دوز ۲۵ میلی‌گرم بر کیلوگرم روزانه به‌صورت گاواژ تجویز شد. بیان PGC-1α و PGC-1β با روش الایزا سنجش گردید.نتایج: سطح PGC-1α در گروه‌های DT، DS و DTS به‌طور معناداری بالاتر از گروه D بود (P<0.05) و بیشترین افزایش در گروه DTS مشاهده شد. بیان PGC-1β در گروه‌های مداخله افزایش جزئی اما غیرمعنادار داشت.نتیجه‌گیری: ترکیب تمرین مقاومتی و عصاره زعفران اثر هم‌افزایی بر افزایش بیان PGC-1α دارند و می‌توانند عملکرد میتوکندری رادر دیابت نوع ۲ بهبود بخشند. درمقابل، PGC-1β پاسخ معناداری نشان نداد که احتمالاًناشی از حساسیت کمتر آن به محرک‌های فیزیولوژیک و دارویی است.