مقدمه و هدف: آدیپوکاین‌ها، سایتوکین‌هایی هستند که از بافت چربی ترشح‌شده، در افزایش و کاهش مقاومت به انسولین نقش‌دارند. هدف تحقیق حاضر، بررسی اثر یک دوره تمرین تناوبی شدید پرحجم بر میزان ویسفاتین پلاسمایی، مقاومت به انسولین و ترکیب بدنی مردان دارای اضافه وزن است.

مواد و روش‌ها: بدین منظور 20 مرد دارای اضافه وزن از میان داوطلبان به‌طور تصادفی در دو گروه کنترل (10n= ) و تمرین (10n= ) قرارگرفتند؛ گروه تمرین، یک دوره تمرین تناوبی شدید پرحجم را به‌مدت هشت هفته انجام‌دادند. پیش از آغاز پروتکل تمرین، ترکیب بدنی آزمودنی‌ها با استفاده از دستگاه تحلیل‌گر بدن مدل BoCA X1 اندازه‌گیری‌شد؛ همچنین نمونه خونی ناشتایی پیش از آغاز پروتکل و 48 ساعت پس از آخرین جلسه تمرین به‌منظور اندازه‌گیری ویسفاتین، واسپین، گلوکز و انسولین از آزمودنی‌ها گرفته‌شد. با استفاده از روش الایزا تغییرهای سرمی متغیرها مطابق با دستورالعمل شرکت سازنده کیت اندازه‌گیری‌شد. داده‌های حاصل از تحقیق با استفاده از نرم‌افزار SPSS20 و آزمون تحلیل‌ کواریانس تجزیه‌و‌تحلیل‌شدند.

نتایج: یافته‌های تحقیق یک دوره تمرین تناوبی شدید پرحجم، به کاهش درصد چربی (042/0 p=)، BMI (05/0 p=)، نسبت دور کمر به دور لگن (007/0 p=)، LDL، تری‌گلیسرید (02/0 p=)، کلسترول (00/0 p=)، مقاومت به انسولین (013/0 p=)، ویسفاتین سرمی (001/0 p=) و افزایش واسپین سرمی (002/0 p=) و HDL (001/0 p=) در مردان دارای اضافه وزن منجرمی‌شود.

نتیجه‌گیری: نتایج پژوهش حاضر نشان‌دادند که یک دوره تمرین تناوبی شدید و پرحجم می‌تواند سبب بهبود ترکیب بدنی در مردان دارای اضافه وزن شود. کاهش درصد چربی بدن با کاهش مقاومت انسولین، کاهش سطوح سرمی ویسفاتین و افزایش سطوح سرمی واسپین، همراه بود؛ بنابراین، استفاده از این نوع تمرین‌ها برای کاهش مقاومت به انسولین از طریق تعدیل ترکیب بدن و کاهش ویسفاتین سرمی و افزایش واسپین سرمی در مردان دارای اضافه وزن می‌تواند مفید باشد.