1
دانشکده روانشناسی و علومتربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی
2
گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علومتربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی
3
بخش روانتنی بیمارستان امام خمینی، دانشگاه علومپزشکی تهران
چکیده
مقدمه و هدف: تاریخ روانشناسی سرشار از مفاهیمی است که در پی ارتقاء و
بهبود روشهای درمانی و سلامتروان میباشند. مدل درمانی مبتنیبرشفقت، برخواسته
از مفهوم شفقتبهخود در روانشناسی نوین میباشد. هدف از پژوهش حاضر بررسی
اثربخشی درمان مبتنیبرشفقت بر افسردگی، اضطراب و نشخوارفکری بیماران افسرده با
توجه به میزان اولیهی خصیصهی شفقتبهخود در این بیماران میباشد. مواد و روشها: این پژوهش از نوع تحقیقات آزمایشی پیش آزمون- پس آزمون با گروه
کنترل معادل است. نوزده بیمار افسردهی زن به شیوهی نمونهگیری در دسترس از
کلینیک روانپزشکی انتخاب و در دو گروه کنترل و آزمایش قرارگرفتند. گروه آزمایش در
دوازده جلسهی گروهدرمانی مبتنیبرشفقت شرکت کردند. همهی آزمودنیها به
پرسشنامههای افسردگی بک، اضطراب، نشخوارفکری و شفقتبهخود در سه مرحلهی پیش از
شروع مداخله، جلسهی پایانی و دو ماه بعد (جلسهی پیگیری) پاسخ دادند. جهت تجزیه و
تحلیل دادهها نیز از آزمونهای تحلیل واریانس دوراهه و تی گروههای مستقل در قالب
نرمافزار SPSS
نسخه 18 استفاده شد. نتایج: یافتههای پژوهش حاضر نشان داد
اضطراب و افسردگی گروه آزمایش در مطالعهی پیگیری کاهش معناداری یافت (p < 0/05). از دیگر نتایج این مطالعه اثر تعاملی معنادار مداخله و خصیصهی
شفقتبهخود، بر روی میزان نشخوارفکری افراد میباشد. نتیجهگیری: براساس نتایج این مطالعه درمان مبتنیبرشفقت، درمان موثری برروی
افسردگی و اضطراب بیماران افسرده میباشد. همچنین افرادی که از ابتدا خصیصهی
شفقتبهخود آنها بالاتر بوده، سود بیشتری از این مداخله کسب کرده و نشخوارفکری
آنها کاهش یافتهاست، درحالیکه شفقتبهخود پایین منجر به افزایش نشخوارفکری
افراد در طی این مداخله گردیدهاست.
)