2
دانشکده روانشناسی و علومتربیتی دانشگاه علامه طباطبایی
3
دانشکده روانشناسی و علومتربیتی دانشگاه تهران
4
گروه روانپزشکی دانشگاه علومپزشکی شهید بهشتی
چکیده
مقدمه و هدف: هوش هیجانی به عنوان توانایی مدیریت هیجانات و احساسات، نقش مهمی در زندگی و موفقیت افراد دارد. در این بین سازوکارهای دفاعی که به صورت ناهشیار صورت میگیرند، هیجانات و در نتیجه مدیریت هیجانات را تحت تأثیر قرار داده، سطح هوش هیجانی در افراد را دستخوش تغییر میکنند. این مقاله سعی دارد که رابطه بین سازوکارهای دفاعی و هوش هیجانی را مورد بررسی قرار دهد. روش کار: برای بررسی رابطه بین سازوکارهای دفاعی و هوش هیجانی، نمونهای 300 نفری از دانشجویان (153 دختر و 147 پسر) دانشگاه شاهد به صورت تصادفی انتخاب شد. سپس پرسشنامه سبک دفاعی و مقیاس هوش هیجانی بر روی آزمودنیها اجرا شد. برای تحلیل دادهها از تحلیلهای توصیفی، آزمون تی گروههای مستقل، همبستگی و رگرسیون چندگانه استفاده شد. نتایج: یافتههای حاصل از پژوهش نشان داد که تنها بین سبکهای دفاعی بالغ و نوروتیک با مؤلفههای هوش هیجانی رابطه مثبت و معنادار وجود دارد. بین دو جنس در ابعاد ادراک و تنظیم هیجانات و نمره کلی هوش هیجانی، تفاوت معناداری وجود داشت و دختران در این سه عامل، نمرات بالاتری نسبت به پسران کسب کردند. نتایج تحلیل رگرسیون نشان داد که در بین دختران فقط سبک دفاعی بالغ پیشبینیکننده هوش هیجانی و مؤلفههایش بود، در حالی که در پسران، علاوه بر سبک دفاعی بالغ، سبک دفاعی نوروتیک نیز هوشهیجانی و مؤلفههایش را پیشبینی میکرد. نتیجهگیری: به طور کلی، نتایج نشان داد که آن دسته از افراد که از سبکهای دفاعی بالغ و نوروتیک استفاده میکنند، از هوش هیجانی بالاتری برخوردارند.
)